poniedziałek, 23 lutego 2015

Lagana, koulouma, latawce. Kali Sarakosti!

#Greckie Opowieści

Lagana/λαγάνα
chleb lagana
Lagana jest królową wielkopostnego stołu. Obok min. taramosalaty (pasta z ikry), chałwy, owoców morza, gotowanych ziemniaków i zupy fasolowej bez oliwy, lagana zajmuje główne miejsce na postnym stole. Jest to rodzaj chleba pieczonego bez zakwasu,  jest to tzw. chleb przaśny.
Tradycja spożywania przaśnego chleba nawiązuje do Starego Testamentu, według którego Prawo nakazywało, aby na siedem dni przed żydowską Paschą pozbyć się z domu zakwasu. Prawa przestrzegano rygorystycznie i w te dni spożywano tylko chleb przaśny, podobnie jak w czasie ucieczki z Egiptu, kiedy nikt nie był w stanie przygotować zakwasu.
Nakaz został zmieniony podczas Ostatniej Wieczerzy, na której JCH ustanowił Nową Dziękczynną Ofiarę pod postacią Chleba i Wina jako Ciało i Krew. Od tego czasu na znak odejścia Starego, a przyjścia Nowego w kościele prawosławnym - chleb do sprawowania Eucharystii wypiekany jest na zakwasie.


Koulouma/κούλουμα

chmura cumulus

Słowo koulouma prawdopodobnie pochodzi od słowa cumulus - kłębiastej chmury potrafiącej się szybko przekształcać. Typowy czas życia małego cumulusa trwa 10-30 minut, co symbolicznie oznacza: przemijanie, zakończenie oraz ponowne tworzenie; jak i również liczebność, obfitość, sterty, kumulacje itp.

 
Latawiec/ χαρταετός - chartaetos

puszczanie latawców
Puszczanie latawców nawiązuje do wolności, do wznoszenia się ku niebiosom, pożegnania zimy i powitania wiosny – symbolicznie odnosi się do śmierci i życia, do Wielkiego Postu (Sarakosti/ Σαρακοστή) i Paschy - Zmartwychwstania.
Symbolizuje nadzieję nowe idee i nowe spojrzenie na świat, odnowienie i wreszcie katharsis/ κάθαρσις – uwolninie od złego, od wszystkiego tego co nas obciąża i przytłacza. Skumulowane negatywne emocje i obciążenia zostają symbolicznie uwolnione (latawiec), aby tak jak w przypadku chmury (cumulus) ostatecznie zostać unicestwionym i dać miejce nowemu.


Zobacz również: Czysty Poniedziałek vs Środa Popielcowa