poniedziałek, 23 marca 2015

GreckaOliwka

Mastiha/ Masticha z Chios, każda rzecz ma swoje miejsce.

#Blogpost z cyklu: Smaki Grecji
*post zaktualizowany, oryginalna data 25 maj 2012

Pozostaję w 'smacznych greckich klimatach', dzisiaj dla odmiany zapraszam was na 'Smak wyspy Chios.'

rozłożyste drzewo mastichowe
fot. Stelios Pantelis/photorama

Widoczne na fotografii (rosnące na wyspie Chios) piękne drzewa to Pistacie Lentiscus rozsławione na cały świat jako drzewa mastichowe / gr.μαστιχόδεντρα / mastichodentra.
Słowo masticha /lany -  pochodzi od greckiego 'mastichia /μαστιχιά  - zgrzytanie zębów/żucie.
uliczka w wiosce Mastichochori
Drzewa uprawiane są w południowej części wyspy Chios w gminach zwanych 'Mastichochoria /Μαστιχοχώρια dosłownie 'wioski mastichy, mastichowe wioski.'

Na zdj. obok Mesta - Mastichochori / Chios

Sławna na całym świecie ze swego smaku i aromatu  masticha stanowi główne źródło dochodów dla wielu mieszkańców wyspy.


 Masticha z Chios jest żywicą chronioną przez Unię Europejską jako produkt wyłącznie grecki.

Cenna żywica była znakiem towarowym wyspy już w XV wieku.


Produkt pochodzi z nacinania drzew. Z lekko naciętej kory wypływa krystalicznie przeźroczysta czasami mętna żywica w kształcie łez - stąd też druga (potoczna) nazwa  - płaczące drzewa.

Według średniowiecznej legendy 'mastichodentra' zaczęły płakać kiedy Rzymianie brutalnie torturowali Świętego Izydora – patrona wyspy.



nacinanie drzewa mastichowego
skraplająca się żywica mastichy w kształcie łzy
zgrabywanie listków mastichy
 zbiór mastichy

  źródło fotografii - stoforos.blogspot.com

Uprawa drzew mastichowych rozpoczęła się już w czasach starożytnych. Kiedy konkretnie ? - nie wiadomo, ale wiadomo, że to sławny historyk grecki Herodot z Halikarnasu żyjacy w 5v.pne był pierwszym, który zauważył i opisał niespotykaną nigdzie indziej żywicę.

Ciekawostką odnośnie drzew jest to, że rosną one w wielu częściach świata, ale tylko miejsce, w którym można uzyskać unikatową żywicę jest właśnie wyspa Chios.

Dlaczego?

Zgodnie z dowodami naukowymi zjawisko związane jest z umiarkowanym klimatem wyspy, obecnością podwodnego wulkanu w strefie obszaru, oraz obecnością bogatej w wapień gleby.

Ciekawostka

W latach 1473-74 na wyspie przebywał Krzysztof Kolumb. Odkrywca zdawał sobie sprawę że masticha stanowi bogate źródło dochodów, dlatego też rozpoczął poszukiwania innych miejsc wydobycia cennej żywicy (odkrycie przełamało by monopol wyspy); poszukiwania jednak zakończyły się fiaskiem. Wszakże w miejscowości Neos Kosmos/Ateny znalazł drzewa matichowe, ale niestety nie wydzielały żywicy charakterystycznej dla drzew rosnących na wyspie Chios.
Od tamtej pory podjęto wiele prób uprawy drzew mastichowych na innych terenach Grecji - nawet w innych krajach, ale próby te definitywnie kończyły się niepowodzeniem.


Charakterystyka


lekko żółtawe listki mastichowe
Masticha ma bardzo delikatny zanikający z czasem posmak i bardzo słodki zapach. Jest znana pod wieloma postaciami: gumy do żucia, drinku, deseru – wszystko o nazwie Masticha.
cukierki o smku mastichy
Cukierki o smaku mastichy


Właściwości

Pierwsze badania nad rośliną przeprowadził grecki lekarz i botanik Dioscurides. Obserwacje opisał w traktacie 'De Materica Medica', kilka wieków póżniej Marcellos Empecrikos i Pavlos Eginitis również wskazali korzystny wpływ mastichy zwłaszcza na układ trawienny.

Hipokrates określił mastichę jako lek zwalczajacy niezliczoną ilość chorób.

Współcześni naukowcy potwierdzili to, co zaobserwowali starożytni uczeni. Grupa badawcza z Uniwersytetu w Nottingham w Wielkiej Brytanii potwierdziła, że nawet niewielkie ilości mastichy niszczą bakterie helicobakter pylori, które całkiem niedawno bo zaledwie dziesięć lat temu, uznano za główną przyczynę wrzodów i raka żołądka.
  • w medycynie żywica stosowana jest do uspokojenia żołądka
  • bandaże i szwy chirurgiczne wykonane z dodatkiem mastichy przyśpieszają gojenie sie ran
  • olej z lany działa antybakteryjnie i antygrzybiczo. Powszechnie stosowany w produkcji maści na choroby skóry 
  • masticha posiada właściwości przeciwzapalne, działa jako przeciwutleniacz, wygładza zmarszczki wewnętrzne i zewnętrzne
  • obniża poziom cholesterolu, reguluje ciśnienie krwi, a tym samym zmniejsza ryzyko zawału serca

TUTAJ znajdziesz przepis na kurczaka w sosie mastichowym. 


Powiązane wpisy