wtorek, 1 listopada 2016

GreckaOliwka

Lafano, roślina - knot do lampki oliwnej.

#Blogpost z cyklu: Grecka tradycja, wierzenia i przesądy.

W Polsce klimat Wszystkich Świętych oraz Zaduszek...więc u mnie na blogu kilka słów o greckiej lampce oliwnej tzw. kantili  / καντήλι oraz roślinie o nazwie lafano / λάφανο.

szklanka z płonącym płomieniem wypełniona wodą, oliwą, morskimi kamieniami

Lafano -  łacińska nazwa Ballota acetalbulosa jest zielem, które od pradawnych czasów uchodzi za symbol 'niegasnącego światła'. W  Starożytności była rośliną, którą zapalano i utrzymywano niegasnący płomień w boskich świątyniach.
Płomień lafano był traktowany jako ochrona 'domowego ogniska'. Wierzono, że chroni przed wszelakim złem i zapewnia spokój w rodzinie. W magii ludowej wykorzystywany był do wypędzania złych duchów i zapraszania świetlistych energii. Nazywany był również 'płomieniem ubogich', ponieważ służył jako oświetlenie w biedniejszych domostwach.
Ballota rośnie w słonecznym miejscu. Nie znosi cienia. Kwitnie na różowo-niebiesko z fioletowym odcieniem. Suche listki rośliny jak i również łodyżki służą jako knot.
Inne greckie nazwy to: valloti / βαλλότη, louminio / λουμίνιο , lichnaraki / λυχναράκι, fasa / φάσα , foufoulia, / φουφουλιά,  apopoulia / αποπουλιά .

przekwitła Ballota acetalbulosa, grecka natura
Uschnięty krzak rośliny, gotowy do zrywania i palenia. Październik.
zielona koniczyna, lafano, kaktus fragosikia
Nowa roślina wyłaniająca się z uschniętego krzaku. Luty.
zielone listki lafano, grecka roślina,
Tu w zbliżeniu, luty. Roślina kwitnie pod koniec lata.
Kantili od czasów Prawa Mojżeszowego Kpł.24 2-3 , później Chrystusowego także zapalana jest jako symbol 'niegasnącego światła'. Lampki oliwne zapalane są w cerkwi, na grobach oraz w domu przy świętej ikonie.

wnętrze greckiej cerkwi, wiszące kantili, ikony świętych zawieszone na niebieskiej ścianie
Aby przygotować oliwną świecę potrzebna jest tłoczona na zimno oliwa z oliwek (symbol zjednoczenia z boską pełnią życia i siły), szklane naczynie z grubszego szkła, woda (niekoniecznie) oraz knot.
Knot może być gotowy, kupiony wraz z metalowym elementem z korkową podstawą lub po prostu ususzony listek lafano.

susz, grecka roślina lafano obok różowe knoty

Ja zapalam lafano, ponieważ roślina w przeciwieństwie do kupionego knota nigdy się nie kopci i nie gaśnie. Szklankę napełniam do 3/4 wodą, wrzucam morskie kamyki, aby lampka nie wyglądała nudnie i dopełniam oliwą. Listek zanurzam w oliwie, umieszczam w metalowej wkładce, jeszcze intencja (dzisiaj za wszystkich, którzy odeszli i potrzebują światła) i... kantili gotowe do odpalenia.


płatki róż pośrodku lampka oliwna z kamyczkami

Pomyślnego listopada!